Các loại hình phạt chính trong bộ luật hình sự Việt Nam – phần 1

Hình phạt là biện pháp cưỡng chế nghiêm khắc nhất của Nhà nước nhằm tước bỏ hạn chế quyền, lợi ích của người phạm tội.

Theo quy định của Bộ luật hình sự Việt Nam năm 1999 (sửa đổi bổ sung năm 2009), hình phạt bao gồm các hình phạt chính và các hình phạt bổ sung. Theo đó, khoản 1 Điều 28 BLHS quy định về các loại hình phạt chính, bao gồm:

Cảnh cáo: Cảnh cáo là hình phạt được áp dụng đối với người phạm tội ít nghiêm trọng và có nhiều tình tiết giảm nhẹ, nhưng chưa đến mức miễn hình phạt. Những tội ít nghiêm trọng là những tội có mức khung hình phạt cao nhất đến 3 năm tù, ví dụ: tội vi phạm các quy định về quản lý khu bảo tồn thiên nhiên – khoản 1 Điều 191 BLHS, tội sử dụng trái phép tài sản – khoản 1 Điều 142 BLHS… Các tình tiết giảm nhẹ là các tình tiết được quy định tại Điều 46 BLHS (xem thêm tại Các tình tiết giảm nhẹ trong luật hình sự Việt Nam: phần 1, phần 2 và phần 3).

Phạt tiền: Phạt tiền là hình phạt được áp dụng đối với người phạm tội ít nghiêm trọng xâm phạm trật tự quản lý kinh tế (ví dụ: tội buôn lậu – khoản 1 Điều 153 BLHS; tội trốn thuế – khoản 1 Điều 161 BLHS…), xâm phạm trật tự công cộng (ví dụ: tội gây rối trật tự công cộng – khoản 1 Điều 245 BLHS, tội đánh bạc – khoản 1 Điều 248 BLHS…), xâm phạm trật tự quản lý hành chính (ví dụ: tội chống người thi hành công vụ – khoản 1 Điều 257 BLHS, tội làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức – khoản 1 Điều 267 BLHS…), và một số tội khác.

Cải tạo không giam giữ: Cải tạo không giam giữ là hình phạt được áp dụng với người phạm tội nếu đạt được đủ 3 điều kiện sau: (1) người phạm tội thực hiện tội phạm ít nghiêm trọng hoặc phạm tội nghiêm trọng, (2) người phạm tội có nơi làm việc ổn định hoặc có nơi thường trú rõ ràng, (3) các cơ quan có thẩm quyền xét thấy không cần thiết phải cách ly người phạm tội khỏi xã hội. Ví dụ: A chưa có án tích, 16 tuổi, có hộ khẩu thường trú tại Lạng Sơn, trong một lần thiếu tiền khám bệnh cho mẹ đã vận chuyển trái phép pháo nổ từ Trung Quốc về Việt Nam tiêu thụ, sau khi bị bắt giữ đã thành khẩn khai báo, các cơ quan xét thấy trường hợp này không cần thiết phải áp dụng hình phạt tù nên đã chỉ áp dụng hình phạt cải tạo không giam giữ đối với A.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here